Cập nhật thủ tục hải quan, quản lý thuế và miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp
Tổng hợp các điểm mới tại Thông tư 121/2025/TT-BTC, Nghị định 373/2025/NĐ-CP và Nghị định 292/2025/NĐ-CP, giúp doanh nghiệp chủ động rà soát quy trình khai thuế, hồ sơ hải quan và nghĩa vụ tuân thủ trong năm 2026.
Bản tin tháng 02/2026 của JPA Vietnam tập trung vào ba nhóm cập nhật chính: cải cách thủ tục hải quan và quản lý thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu; sửa đổi cơ chế khai thuế, nghĩa vụ tài chính và biểu mẫu quản lý thuế; và chính sách kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp.
Thông tư 121/2025/TT-BTC
Thông tư 121/2025/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của các thông tư quy định về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát hải quan, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và quản lý thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Thông tư có hiệu lực từ ngày 01/02/2026.
| Tiêu chí | Thông tư 38/2015/TT-BTC | Thông tư 121/2025/TT-BTC |
|---|---|---|
| Hồ sơ hải quan | Sử dụng kết hợp chứng từ điện tử và một số chứng từ giấy khi cần đối chiếu. | Ưu tiên dữ liệu từ Cổng thông tin một cửa quốc gia, giảm tối đa việc nộp bản giấy. |
| Đăng ký hệ thống | Đăng ký tài khoản người sử dụng qua hệ thống VNACCS/VCIS thông thường. | Cho phép sử dụng tài khoản VNeID để đăng ký kết nối với Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan. |
| Hủy tờ khai | Quy định tương đối cứng nhắc về các trường hợp và thời hạn hủy tờ khai. | Bổ sung và làm rõ các trường hợp hủy tờ khai, ví dụ tờ khai xuất nhập khẩu tại chỗ quá 15 ngày không thông quan. |
| Xác định trước mã HS | Quy trình còn chậm, mẫu biểu thông báo chưa đồng nhất. | Chuẩn hóa mẫu thông báo kết quả xác định trước và quy trình xử lý để rút ngắn thời gian cho doanh nghiệp. |
Các thay đổi đáng chú ý
Cải cách hồ sơ hải quan
Đối với hàng hóa xuất khẩu, danh mục hồ sơ được điều chỉnh phù hợp với giao dịch điện tử. Chứng từ đã có trên Cổng thông tin một cửa quốc gia hoặc dịch vụ công trực tuyến thì doanh nghiệp không phải nộp lại bản scan hoặc bản giấy.
Ưu đãi thủ tục cho DNCX
Bổ sung trường hợp doanh nghiệp chế xuất được lựa chọn không mở tờ khai hải quan đối với một số giao dịch đặc thù, đồng thời làm rõ địa điểm mở tờ khai đối với hàng nhập khẩu để gia công, sản xuất xuất khẩu.
Quản lý thuế và nợ thuế XNK
Sửa đổi quy định về việc nộp, xác nhận và sử dụng hồ sơ thuế điện tử; hỗ trợ doanh nghiệp theo dõi tình trạng nợ thuế, hoàn thuế trên hệ thống và giảm lỗi sai lệch dữ liệu.
Xử lý tờ khai quá hạn
Quy định rõ việc hủy tờ khai hải quan xuất khẩu đối với hàng hóa mua bán giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp chế xuất nếu quá 15 ngày kể từ ngày đăng ký mà chưa thông quan.
Nghị định 373/2025/NĐ-CP
Nghị định 373/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 126/2020/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế. Nghị định có hiệu lực từ ngày 14/02/2026.
Khai thuế theo tháng, quý
- Người nộp thuế được tự lựa chọn khai thuế TNCN theo quý nếu đủ điều kiện khai thuế GTGT theo quý, không cần nộp văn bản đề nghị.
- Trường hợp phát hiện không còn đủ điều kiện khai quý, người nộp thuế chuyển sang khai tháng từ quý tiếp theo.
- Hồ sơ các tháng trước đó trong quý nộp thay thế được coi là hồ sơ hợp lệ.
- Miễn xử phạt hành chính về chậm nộp hồ sơ trong trường hợp khai lại do thay đổi kỳ tính thuế, tuy nhiên vẫn tính tiền chậm nộp đối với số thuế chênh lệch theo quy định.
Nghĩa vụ tài chính về đất đai
| Nội dung | Quy định theo Nghị định 126/2020/NĐ-CP | Quy định theo Nghị định 373/2025/NĐ-CP |
|---|---|---|
| Nhà nước giao đất, chuyển mục đích sử dụng đất | Ngày cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành quyết định giao đất hoặc chuyển mục đích sử dụng. | Thực hiện thống nhất theo Khoản 3 Điều 155 Luật Đất đai 2024. |
| Công nhận quyền sử dụng đất | Thời điểm Văn phòng đăng ký đất đai gửi thông tin địa chính sang cơ quan thuế. | Áp dụng quy trình và thời điểm xác định nghĩa vụ theo Luật Đất đai 2024. |
| Chậm luân chuyển hồ sơ hoặc chậm xác định nghĩa vụ | Chưa đồng bộ trong thực tiễn. | Xác định thời điểm Văn phòng đăng ký đất đai nhận đủ hồ sơ hợp lệ từ người nộp thuế. |
Hệ thống biểu mẫu và phụ lục
- Ban hành Phụ lục I mới với các mẫu tờ khai được tinh gọn và điện tử hóa.
- Ban hành Phụ lục II mới, đặc biệt là các thông báo về nợ thuế và nghĩa vụ tài chính về đất.
- Gộp và thay thế hồ sơ APA bằng một mẫu duy nhất: Mẫu số 01/APA-ĐN.
- Thay mẫu gia hạn nộp thuế bằng Mẫu 01/GHAN mới, lược bỏ tiêu chí không cần thiết.
- Loại bỏ các mẫu trùng lặp tại Nghị định 126 và Thông tư 80 để thống nhất dùng mẫu theo Nghị định 373.
Quyền chọn nơi quyết toán TNCN
Xác định rõ nơi quyết toán là cơ quan thuế quản lý đơn vị chi trả thu nhập cao nhất để tránh nhầm lẫn địa điểm nộp hồ sơ.
Đồng bộ kỳ khai GTGT và TNCN
Người nộp thuế đủ điều kiện khai thuế GTGT theo quý được chủ động lựa chọn khai thuế TNCN theo quý tương ứng để giảm thủ tục.
Miễn xử phạt khi chuyển đổi kỳ khai
Không xử phạt vi phạm hành chính về chậm nộp hồ sơ khai thuế đối với trường hợp người nộp thuế phải khai lại do thay đổi kỳ tính thuế theo doanh thu thực tế.
Nghĩa vụ tài chính về đất
Cập nhật quy trình và thời hạn luân chuyển hồ sơ giữa cơ quan Thuế và Tài nguyên Môi trường để đẩy nhanh thông báo nghĩa vụ tài chính.
Nghị định 292/2025/NĐ-CP
Từ ngày 01/01/2026, Nghị định 292/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, kéo dài thời gian miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đến hết ngày 31/12/2026, đồng thời chuẩn hóa lại các nhóm đối tượng được miễn thuế.
Đối tượng được miễn thuế
- Miễn toàn bộ thuế sử dụng đất nông nghiệp đối với diện tích phục vụ nghiên cứu, sản xuất thử nghiệm; diện tích đất trồng cây hằng năm theo pháp luật đất đai; và diện tích đất làm muối.
- Miễn toàn bộ thuế sử dụng đất nông nghiệp đối với diện tích được Nhà nước giao hoặc công nhận quyền sử dụng đất cho hộ nghèo.
- Miễn toàn bộ thuế đối với hộ gia đình, cá nhân được Nhà nước giao, công nhận quyền sử dụng đất để sản xuất nông nghiệp hoặc nhận chuyển quyền sử dụng đất nông nghiệp.
- Áp dụng cho hộ gia đình, cá nhân là thành viên hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã sản xuất nông nghiệp; cộng đồng dân cư nhận đất giao khoán ổn định của hợp tác xã, nông trường, lâm trường hoặc công ty nông, lâm nghiệp để sản xuất nông nghiệp.
- Miễn thuế đối với diện tích đất nông nghiệp được Nhà nước giao cho tổ chức kinh tế, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức xã hội – nghề nghiệp, đơn vị sự nghiệp và các đơn vị khác đang trực tiếp sử dụng đất để sản xuất nông nghiệp.
Tải xuống Bản tin đầy đủ
Tải phiên bản PDF đầy đủ của Bản tin Thuế & Pháp lý tháng 02/2026 để thuận tiện lưu trữ, chia sẻ nội bộ hoặc tham khảo khi cần.
Doanh nghiệp cần tư vấn về thuế và tuân thủ tại Việt Nam?
JPA Vietnam hỗ trợ doanh nghiệp rà soát quy trình kê khai thuế, quản lý hồ sơ hải quan, hoàn thiện hệ thống chứng từ và xây dựng giải pháp tuân thủ phù hợp với các thay đổi chính sách mới.
Dịch vụ của chúng tôi
Liên hệ JPA Vietnam
Văn phòng TP. Hồ Chí Minh
Số 06 – 07, Phan Tôn, Phường Tân Định, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Điện thoại: +84 28 2245 8787
Email: clientcare@jpa.vn
Website: www.jpa.vn
Nội dung trên chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin chung và không thay thế cho ý kiến tư vấn chuyên môn áp dụng cho từng trường hợp cụ thể.
