Tóm tắt nội dung
Từ ngày 01/07/2026, Thông tư 90/2026/TT-BTC mở rộng phạm vi đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế, bổ sung 3 nhóm đối tượng mới liên quan đến kinh doanh trên nền tảng số, hoạt động xuyên biên giới và Thuế tối thiểu toàn cầu.
01.Bối cảnh và Cơ sở pháp lý
Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 90/2026/TT-BTC quy định về đăng ký thuế, thay thế Thông tư 86/2024/TT-BTC.
Thông tư được ban hành nhằm hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và Nghị định 252/2026/NĐ-CP, đồng thời mở rộng phạm vi các tổ chức, cá nhân thuộc diện đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế.
Thay đổi này đặc biệt đáng lưu ý đối với doanh nghiệp hoạt động trên nền tảng số, kinh doanh xuyên biên giới và các tổ chức thuộc phạm vi áp dụng của Thuế tối thiểu toàn cầu.
02.3 nhóm đối tượng mới phải đăng ký thuế
Theo Khoản 2 Điều 4 Thông tư 90/2026/TT-BTC, phạm vi đối tượng đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế được mở rộng. So với Thông tư 86/2024/TT-BTC, 3 nhóm mới bao gồm:
01
Cá nhân không cư trú kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử
Cá nhân không cư trú kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử không có chức năng đặt hàng trực tuyến và thanh toán phải đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế. Quy định này mở rộng phạm vi quản lý đối với hoạt động kinh doanh xuyên biên giới thông qua nền tảng số.
02
Chủ quản nền tảng thương mại điện tử và nền tảng số
Chủ quản nền tảng trong nước có chức năng đặt hàng trực tuyến và thanh toán, đồng thời thực hiện khấu trừ và nộp thay thuế cho nhà cung cấp nước ngoài, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh, cũng thuộc diện đăng ký thuế.
03
Tổ chức kê khai và nộp thuế TNDN bổ sung
Các tổ chức có nghĩa vụ kê khai và nộp thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung theo quy định về Thuế tối thiểu toàn cầu cũng được bổ sung vào nhóm đối tượng phải đăng ký thuế.
03.Những đối tượng nào khác thuộc diện đăng ký thuế?
Tổ chức, doanh nghiệp ngoài hệ thống đăng ký doanh nghiệpKhông thực hiện đăng ký thông qua cơ quan đăng ký kinh doanh.
Nhà thầu và nhà cung cấp nước ngoàiCó nghĩa vụ thuế phát sinh tại Việt Nam.
Chủ thể khấu trừ và nộp thay thuếTổ chức, cá nhân có trách nhiệm khấu trừ và nộp thuế thay cho người nộp thuế khác.
Hộ gia đình và cá nhânCó hoạt động sản xuất, kinh doanh hoặc thu nhập thuộc diện chịu thuế TNCN.
Người phụ thuộcĐăng ký theo quy định về thuế thu nhập cá nhân.
Các chủ thể đặc thùTổ chức, cá nhân hoạt động dầu khí, tổ chức được ủy nhiệm thu và các chủ thể khác có nghĩa vụ với ngân sách Nhà nước.
Định hướng chung: Việc mở rộng phạm vi đăng ký thuế hướng tới xây dựng cơ sở dữ liệu người nộp thuế đầy đủ hơn, bao quát cả mô hình kinh doanh truyền thống và kinh doanh trên nền tảng số.
04.Tác động đối với doanh nghiệp và người nộp thuế
Doanh nghiệp và cá nhân cần chủ động rà soát hoạt động kinh doanh và nghĩa vụ thuế để xác định mình có thuộc diện đăng ký trực tiếp với cơ quan thuế hay không.
Hoạt động thương mại điện tử
Rà soát mô hình kinh doanh, đặc biệt là chức năng đặt hàng và thanh toán trên nền tảng.
Nghĩa vụ khấu trừ và nộp thay
Các nền tảng cần xác định trách nhiệm khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay cho các đối tượng liên quan.
Hoạt động kinh doanh xuyên biên giới
Nhà cung cấp nước ngoài và cá nhân không cư trú cần đánh giá nghĩa vụ đăng ký thuế phát sinh tại Việt Nam.
Thuế tối thiểu toàn cầu
Các tổ chức thuộc phạm vi áp dụng cần rà soát nghĩa vụ đăng ký, kê khai và nộp thuế bổ sung.
Rủi ro tuân thủ: Việc không đăng ký thuế đúng thời hạn hoặc không hoàn tất đầy đủ thủ tục có thể dẫn đến xử phạt hành chính theo quy định về quản lý thuế.
05.Thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý thuế
Các quy định mới cho thấy Việt Nam đang tiếp tục hiện đại hóa công tác quản lý thuế để thích ứng với sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế số.
Việc bổ sung các chủ thể hoạt động trên nền tảng số và các tổ chức thuộc phạm vi Thuế tối thiểu toàn cầu giúp cơ quan thuế tăng cường thu thập dữ liệu, quản lý rủi ro và nâng cao hiệu quả quản lý.
Cơ chế khấu trừ và nộp thuế tại nguồn thông qua nền tảng cũng có thể góp phần nâng cao tính tuân thủ, hạn chế bỏ sót doanh thu và giảm một phần thủ tục trực tiếp cho hộ và cá nhân kinh doanh.
06.Doanh nghiệp cần làm gì?
Thông tư 90/2026/TT-BTC là một bước cập nhật đáng chú ý trong hệ thống đăng ký thuế của Việt Nam. Việc bổ sung 3 nhóm mới cho thấy phạm vi quản lý thuế đang được mở rộng để phù hợp hơn với nền kinh tế số và hoạt động kinh doanh xuyên biên giới.
Doanh nghiệp nên chủ động rà soát hoạt động, tình trạng đăng ký thuế và quy trình tuân thủ để xác định tác động của các quy định mới và hạn chế rủi ro phát sinh.
Cần hỗ trợ về đăng ký thuế và tuân thủ thuế?
JPA Vietnam sẵn sàng hỗ trợ doanh nghiệp rà soát nghĩa vụ đăng ký thuế, tuân thủ thuế và đánh giá tác động thực tiễn của các quy định mới.
